Patchwork & Quilten voor beginners - Marlies Mansveld - 9789021338870

Portret van Marlies Mansveld, docent patchwork en quilten voor beginners
Marlies Mansveld
Gepassioneerd patchwork- en quiltdocent
Aanmelden nieuwsbrief · 2026-02-15 · 8 min leestijd

Hey, droom je al van je eigen zelfgemaakte quilt? Zo'n warme, gezellige deken die je met trots op je bed of bank kunt leggen?

Dan is het boek 'Patchwork & quilten voor beginners' van Marlies Mansveld precies wat je nodig hebt. Marlies neemt je bij de hand en legt alles super helder uit, van de allereerste steek tot de laatste afwerking. Geen zorgen, je hoeft geen ervaring te hebben.

Je hoeft alleen maar zin te hebben om te beginnen. In dit artikel vat ik voor je samen wat je allemaal te wachten staat en hoe jij straks je eerste quilt in elkaar zet.

Wat heb je nodig voordat je start?

Voordat je begint met naaien, is het handig om je spullen bij elkaar te zoeken. Je hoeft niet meteen alles in huis te halen. Marlies raadt aan om klein te beginnen.

Kies voor een simpel project, zoals een kussensloop of een kleine babyquilt.

Zo leer je de technieken kennen zonder dat je je overweldigd voelt. Een goede start is het halve werk.

  • Stof: Katoen is je beste vriend. Zoek naar quiltstof (ook wel patchworkstof genoemd) in een stoffenwinkel of online. Voor een beginnersproject heb je ongeveer 4 tot 5 verschillende lapjes nodig, elk van ongeveer 50x50 cm. Reken op een prijs van €5 tot €15 per meter, afhankelijk van de kwaliteit.
  • Gereedschap: Een scherp schaartje (speciaal voor stof, kost zo'n €10-€15), een naaimachine met een kwart-voetje (quiltvoetje), spelden, een meetlint en een snijmat met een rolmes. Een rolmes (€15-€25) en een snijmat (€20-€30) zijn een lifesaver voor rechte lijnen.
  • Vulling en achterkant: Voor de tussenvulling (batting) kun je kiezen voor katoen of polyester. Voor een kleedje van 1 meter bij 1 meter heb je ongeveer 1,5 meter vulling nodig. De achterkant kan een effen katoen zijn.

Denk aan de basis: Begin met de basics. Je hoeft echt geen dure Bernina naaimachine te hebben. Een simpele machine die steken kan maken is al genoeg. Het draait allemaal om de techniek die Marlies je leert.

Stap 1: De basis voor een perfect blok

Het hart van elke quilt is het patchworkblok. Marlies Mansveld legt in haar boek uit dat precisie hier het allerbelangrijkste is.

Je wilt niet dat je blokken straks scheef zijn. Daarom begin je met goed voorbereiden.

Dit is het moment om rustig te zitten en je stof te snijden. Zet een muziekje aan, pak een kop thee en ga ervoor zitten. Eerst ga je je stof voorbereiden. Was en strijk je stof voordat je begint.

Dit voorkomt dat je quilt straks krimpt op de verkeerde plekken. Daarna leg je de stof plat op je snijmat.

Gebruik je rolmes en een liniaal om perfect rechte stukken te snijden. Marlies adviseert om altijd met de draad mee te snijden. De draad is de richting van de garens in de stof.

Dit voorkomt dat je stof uitrekt. De meeste quiltblokken hebben een extra randje nodig om te kunnen naaien.

Dit heet de naadwaarde. Voor beginners is 1,5 cm (of een kwart inch) de standaard.

Marlies raadt aan om dit altijd aan te houden. Snijd je stukjes dus op de juiste maat inclusief deze naadwaarde. Bijvoorbeeld: als je een blokje van 10x10 cm wilt, snijd je het stof op 11,5x11,5 cm (10 cm + 2x 1,5 cm).

Let op: Een veelgemaakte fout is het vergeten van de naadwaarde. Zonder deze extra ruimte kun je je blokken niet netjes aan elkaar naaien. Check dus altijd je maat voordat je snijd.

Als je alle stukjes hebt gesneden, leg je ze volgens het patroon van het boek. Dit heet 'ordenen'. Zo zie je meteen of je blij bent met de kleurencombinaties.

Marlies moedigt je aan om hiermee te spelen. Haal de boel door elkaar en kijk wat er gebeurt.

Quilten is ook creatief bezig zijn!

Stap 2: De blokken aan elkaar naaien

Nu komt het leuke gedeelte: het naaien! Marlies legt in 'Patchwork & quilten voor beginners' duidelijk uit hoe je je naaimachine instelt.

Zorg dat je een scherp naaimachine naald in hebt (maat 80/12 is ideaal voor quiltstof). Gebruik een draad die goed bij je stof past. Gutermann of Aurifil zijn topmerken, kosten ongeveer €3-€5 per garen.

Je begint met het vastnaaien van twee stukjes stof. Leg ze met de goede kanten op elkaar (dus de printjes raken elkaar).

Speld ze langs de naadwaarde vast. Naai langs de rand met een steeklengte van 2,5 mm. Stop op ongeveer 1,5 cm van de rand.

Dit is je naadwaarde. Naai al je stukjes aan elkaar tot je een complete rij hebt.

Herhaal dit voor alle rijen van je blok. Zodra je je rijen klaar hebt, naai je de rijen aan elkaar.

Dit is een kunstje op zich. In haar stap-voor-stap handleiding leert Marlies je om de naden 'tegen elkaar te naaien'. Je kunt de naden voorzichtig openstrijken met een strijkbout. Let op: strijk altijd met de draad mee, niet heen en weer. Dit voorkomt dat je stof gaat lubberen.

Je blok is nu af! Meet even na. Een blok van 15x15 cm moet straks écht 15x15 cm zijn. Is het kleiner?

Veelgemaakte fout: De naadwaarde niet precies 1,5 cm houden. Gebruik een naadwaardemalletje (een plastic hulpje) om dit makkelijker te maken. Dit kost ongeveer €5 en het maakt je leven veel makkelijker.

Dan heb je misschien te strak genaaid of verkeerd gesneden. Als al je blokken klaar zijn, leg je ze weer volgens het patroon. Nu ga je ze aan elkaar naaien om je quilttop te maken.

Dit is het grote geheel. Dit kan even duren, maar het resultaat is fantastisch. Neem de tijd. Zet een leuke podcast op en ga rustig door.

Stap 3: De quilt 'sandwichen' en doorstikken

Je quilttop is klaar! Nu moet je hem in elkaar zetten.

Marlies noemt dit 'de quilt sandwich maken'. Je hebt drie lagen: de quilttop (de voorkant), de vulling (tussenlaag) en de achterkant.

Dit is het moment om je quilt echt stevig en warm te maken. Je begint met het vlakken van de lagen. Leg je achterkant op een grote, schone ondergrond (zoals de vloer) met de verkeerde kant naar boven. Speld deze vast met veiligheidsspelden.

Leg daarna de vulling erop. Strijk deze voorzichtig glad.

Tot slot leg je je quilttop erop, met de goede kant naar boven. Nu werk je vanuit het midden naar buiten toe om alles vlak te leggen en vast te spelden. Gebruik veel spelden (ongeveer elke 10 cm) om verschuiven te voorkomen.

Als je een grote quilt maakt, kun je ook spray-foam gebruiken (kost ongeveer €15), dit plakt de lagen tijdelijk vast. Als alles vlak ligt, is het tijd om te quilten.

Dit is het doorstikken van de drie lagen. Je kunt dit met de hand doen (lange steken) of met de machine.

Marlies legt beide technieken uit. Voor beginners is machinaal quilten vaak makkelijker. Je rijdt met je naaimachine over de quilttop, vaak in een ruitpatroon of in de voegen van je blokken.

Gebruik een speciaal quiltvoetje. Dit voetje zorgt ervoor dat je alle lagen gelijkmatig meeneemt.

Tip van Marlies: Begin in het midden en werk naar buiten. Zo verdelen de spanning en kreukels zich gelijkmatig. Je hoeft niet perfect te quilten; het mag best wat 'handgemaakte charme' hebben.

Een veelgemaakte fout bij het doorstikken is dat de onderkant (de backing) kreukt of vouwen gaat trekken.

Om dit te voorkomen, moet je de bovenkant en de onderkant goed strak houden terwijl je naait. Ondersteun het gewicht van de quilt met een speciale quilttafel of stapel kussens naast je machine.

Dit voorkomt dat je quilt naar beneden zakt en scheef trekt. Na het quilten is je quilt al bijna af. Je zult zien dat de randen nog ruw zijn. Dat lossen we op in de laatste stap.

Stap 4: Afwerking en het aanbrengen van de binding

De randen afwerken is essentieel voor een professionele uitstraling. Marlies Mansveld legt uit hoe je een binding maakt.

De binding is een strook stof die je om de rand van je quilt vouwt.

Het verbindt alle lagen en maakt het af. Eerst snijd je stroken stof voor de binding. De breedte is meestal 7 cm.

Je naait deze stroken aan elkaar tot je een lange strook hebt die de totale omtrek van je quilt plus 20 cm dekt. Vouw de strook dubbel over de lengte en strijk hem plat. Nu naai je de binding vast aan de voorkant van je quilt. Laat ongeveer 1,5 cm naadwaarde over.

Naai tot ongeveer 15 cm van het einde. Zorg dat de naden netjes in de hoeken samenkomen.

Vouw de binding daarna om naar de achterkant van de quilt. Vouw de hoeken netjes om (Marlies heeft hier een speciale techniek voor in het boek).

Speld de binding vast en naai deze vast met de hand (met een blinde steek) of met de machine. Als je met de machine naait, kun je op de voorkant van de binding een siersteek naaien. Dat ziet er mooi uit.

Nu is je quilt af! Maar er is nog één ding: onderhoud.

Een quilt is vaak gemaakt van katoen en kan in de wasmachine. Marlies adviseert om de quilt met koud water te wassen en een fijnwasprogramma te draaien. Gebruik een mild wasmiddel.

Stop de quilt in een kussensloop of waszak om te voorkomen dat hij in de machine vasthaakt. Drogen op een waslijn is het beste, maar je kunt hem ook plat op een handdoek leggen. Strijken mag, maar gebruik een matige temperatuur.

Checklist: Is jouw quilt klaar?

Voordat je tevreden achteroverleunt, loop je deze checklist even na. Zo weet je zeker dat je alles goed hebt gedaan.

  • Controleer de naden: Zitten alle naden van de patchworkblokken strak? Zitten er geen gaten?
  • Controleer de binding: Zit de binding overal vast? Zijn de hoeken netjes omgevouwen?
  • Controleer het doorstikken: Zijn er grote plooien aan de achterkant? Zit het doorstikken gelijkmatig?
  • Wasbaarheid: Weet je zeker dat je stoffen en vulling in de wasmachine mogen?
  • Trots: Ben je blij met het resultaat? Dit is het allerbelangrijkste!

Met de tips van Marlies Mansveld en ons patchwork en quilten voor beginners stappenplan kun jij nu je eerste quilt maken. Het is een project van liefde en geduld. Geniet van elk moment. Veel plezier met quilten!

Portret van Marlies Mansveld, docent patchwork en quilten voor beginners
Over Marlies Mansveld

Marlies Mansveld deelt haar liefde voor patchwork en quilten met beginners.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Aanmelden nieuwsbrief
Ga naar overzicht →